Το ψέμα και η ιστορική πραγματικότητα

Όσο υπήρχε το «σιδηρούν παραπέτασμα» οι μύθοι για τον «κομμουνιστικό παράδεισο» διοχετεύονταν εντέχνως και καταιγιστικά στη Δύση μέσα από τον προπαγανδιστικό μηχανισμό του. Το εντυπωσιακό είναι ότι στη χώρα μας συνεχίζεται ο μύθος είκοσι οκτώ χρόνια μετά την κατάρρευση του κομμουνισμού και την αποκάλυψη της πραγματικότητας. Οι Έλληνες κομμουνιστές αρνούνται την ύπαρξη των γκουλάγκ, όπως οι ναζιστές αρνούνται την ύπαρξη των στρατοπέδων συγκέντρωσης. Πολλοί υποστηρίζουν ότι η άρνηση Κοντονή να συμμετάσχει στην ημέρα μνήμης για τα θύματα του κομμουνισμού στο Ταλίν της Εσθονίας και η σχετική δήλωσή του είναι κίνηση τακτικής μπρος στα κυβερνητικά αδιέξοδα. Μπορεί να είναι και έτσι. Όμως εκφράζει και μια αντίληψη αρνήσεως της πραγματικότητας.

Όπως έγραψε ο Όργουελ στο μυθιστόρημά του «Πεθαίνοντας στην Καταλονία» η άρνηση της ύπαρξης της πραγματικής αλήθειας για την ολοκληρωτική κοινωνία μπορεί να οδηγήσει σε ένα κόσμο εφιαλτικό «στον οποίο ο Αρχηγός ή η κλίκα που θα εξουσιάζει θα ελέγχει όχι μόνο το παρόν και το μέλλον, αλλά και το παρελθόν. Αν ο Αρχηγός ή η κλίκα πει ότι το τάδε γεγονός “δεν συνέβη ποτέ”, ε, τότε δεν συνέβη ποτέ...Αν πει ότι δύο και δύο κάνουν πέντε, τότε δύο και δύο κάνουν πέντε.... Και επιλέγει ο Όργουελ: “Αυτή η προοπτική με τρομάζει πολύ περισσότερο από τις βόμβες”...».

Η αλλοίωση της ιστορικής αλήθειας και συνείδησης και η προσαρμογή της στις επιταγές του Κόμματος είναι ένα από τα χαρακτηριστικά του κομμουνισμού. Γράφει σχετικά ο σημαντικός Έλληνας στοχαστής Κώστας Παπαϊωάννου: « Ο μοντέρνος (και κύρια ο μαρξιστικός) ολοκληρωτισμός κατάλαβε ότι μέσα σε μια κοινωνία, όπου η κύρια λειτουργία της ιστορικής συνείδησης είναι να κάνει τους ανθρώπους να βλέπουν με νηφάλια μάτια τη θέση τους μέσα στον κόσμο και στις μεταξύ τους σχέσεις, ο μόνος τρόπος για να εξασφαλιστεί ο ολοκληρωτικός εξανδραποδισμός του ανθρώπου είναι να ξεριζωθεί από την ψυχή του αυτή η ιστορική συνείδηση και να σκεπαστούν όλες οι σχέσεις των ανθρώπων μεταξύ τους από την ομίχλη της προπαγανδιστικής απάτης, έτσι που τα ίδια τα γεγονότα να χάσουν την ιστορικότητά τους και να μεταμορφωθούν σε απλές αλληγορίες αυτής της μυθικής αλληγορίας ανάμεσα στον “προοδευτικό διαφωτισμό” και τον “αντιδραστικό σκοταδισμό”...». Τα τελευταία χρόνια, ως Έλληνες, βιώνουμε τις επιθέσεις της αριστερής ιντελιγκέντσιας στην ιστορία μας και στην εθνική μας συνείδηση.

Για τον διχασμό της αντίληψης των κομμουνιστών ως προς τα ναζιστικά στρατόπεδα συγκέντρωσης και τα γκουλαγκ ο Κ. Παπαϊωάννου γράφει στο έργο του «Η κρίση του μαρξισμού και ο διάλογος Μαρξ – Χέγκελ»:

« Με ποιο δικαίωμα ο σημερινός μαρξιστής μπορεί να καταδικάζει τη φασιστική βαρβαρότητα, όταν ξέρει ότι ο φασισμός δεν έκανε τίποτε άλλο από το να αντιγράψει τα πιο ουσιαστικά χαρακτηριστικά του μαρξιστικού ολοκληρωτισμού, από την οργάνωση του μονολιθικού κόμματος, την ολιγαρχία των στελεχών και τη λατρεία του αρχηγού, μέχρι την εξόντωση των ιδεολογικών αντιπάλων και την ισοπέδωση των ατόμων και των ομάδων μέσα σε έναν απεριόριστο κονφορμισμό;»

 

Τα θύματα του κομμουνισμού

Τα θύματα του ολοκληρωτισμού εκατομμύρια. Ο συγγραφέας Βαρλάμ Σαλάμοφ περιέγραψε τη ζωή στα γκουλάγκ, στο έργο του «Ιστορίες από την Κολιμά». Το ίδιο έπραξε και ο Σολζενίτσιν, με «Το αρχιπέλαγος γκουλάγκ». Ο Σαλάμοφ σημειώνει: « Τυπικά η Κολιμά ήταν όπως το Νταχάου, ένα ειδικό στρατόπεδο για τους αμετανόητους – πολιτικούς και ποινικούς. Και τους κρατούσαν μαζί. Με εντολή άνωθεν...».

Η Κολιμά είναι περιοχή και απώτερο σημείο της Σιβηρίας. Σ’ αυτήν υπήρχαν 120 στρατόπεδα συγκέντρωσης, με 900.000 κρατούμενους. Πόλη της η Μαγκαντάν. Ιδρύθηκε το 1933, για την είσοδο και την έξοδο των κρατουμένων. Σ’ αυτήν μετά την κατάρρευση του σοβιετικού καθεστώτος ανεγέρθηκε 15 μέτρων ύψους μνημείο για τα θύματα των γκουλάγκ. Φέρει το όνομα «Η μάσκα της θλίψης» και συνδέεται με τον «Δρόμο των οστών». Πρόκειται για τον εθνικό δρόμο Μ56, που συνδέει τη Μαγκαντάν με το Γιακούτσκ. Είναι μήκους 2.032 χιλιομέτρων και ονομάστηκε έτσι στη μνήμη των κατάδικων, που εργαζόμενοι στην κατασκευή του πέθαιναν και θάβονταν επί τόπου, κάτω από το οδόστρωμα.

Αυτοί που υπέστησαν βασανιστήρια και απάνθρωπη καταπίεση ήσαν οι χριστιανοί. Οι κομμουνιστές έκλεισαν ναούς και τους μετέτρεψαν σε κατοικίες, χώρους ποικίλων εκδηλώσεων, κινηματογράφους. Δίωξαν κληρικούς, ένας από τους οποίους είναι ο Άγιος Λουκάς ο ιατρός, επίσκοπος Συμφερουπόλεως, και λαϊκούς για μόνο την πίστη τους. Χιλιάδες πέθαναν ως μάρτυρες. Η αθεϊστική προπαγάνδα και η επιχείρηση γελοιοποίησης της πίστης ήταν έντονη επί εβδομήντα χρόνια. Όμως σε αυτά τα χρόνια της αθεϊστικής προπαγάνδας και της απάνθρωπης καταπίεσης κάθε θρησκευτικής ελευθερίας, η Πίστη επέζησε, κυρίως χάρη στην γιαγιά και τον παππού και μάρτυρες κληρικούς και μοναχούς και σήμερα ξαναγυρίζει στην παλιά της άνθηση.

Επί ολοκληρωτισμού υπέφεραν ιδιαίτερα οι λογοτέχνες και οι καλλιτέχνες γενικότερα. Για λόγους αξιοπρέπειας και ελευθερίας δεν υποτάσσονταν στην κομμουνιστική καθοδήγηση και στην κουλτούρα που αυτή ήθελε να επιβάλει και υπέφεραν διωγμούς, ανακρίσεις, φυλακίσεις, εξορίες και θάνατο. Ο Πάστερνακ, η Αχμάτοβα, ο σύζυγός της Νικολάϊ Γκουμιλιόφ, ο δεύτερος σύζυγός της Νικολάϊ Πούνιν και ο γιός της, ο Ιβάν Μπούνιν, ο Γεβγένι Ζαμιάτιν, ο Όσιπ Μάντελσταμ, η Μαρίνα Τσβετάγεβα, ο Αρσένι Ταρκόφσκι (πατέρας του Αντρέι), ο Αλεξάντρ Μπλοκ, ο Γιόσιφ Μπρόντσκι, ο Ισαάκ Μπαμπέλ, ο Σινιάφσκι και ο Ντάνιελ, μαζί με τους Σολζενίτσιν και Σαλάμοφ είναι λίγοι από τους σημαντικούς συγγραφείς που υπέφεραν υπό το ολοκληρωτικό καθεστώς και που σχεδόν όλοι παραμένουν άγνωστοι στην Ελλάδα...

Η στάση της «Αυγής» απέναντι στη σοβιετική καταπίεση

Σε όσα τραγικά συνέβαιναν στους υπό κομμουνιστικό καθεστώς λαούς και ειδικότερα στους λογοτέχνες η «Αυγή», ιδεολογικό όργανο της ΕΔΑ και σήμερα του ΣΥΡΙΖΑ, ευθυγραμμιζόταν πλήρως με τη σοβιετική γραμμή. Για την Ουγγρική Επανάσταση του 1956 κατά την εκδοχή της «Αυγής», «αντιλαϊκά, φασιστικά και αντιδραστικά στοιχεία... εξετράπησαν σε ένοπλες επιθέσεις, εκμεταλλευόμενα τους πόθους του ουγγρικού λαού, προκειμένου να ικανοποιήσουν τους αντιλαϊκούς σκοπούς τους» («Αυγή», 25/10/1956, σελ. 1,5,6). Η αφήγηση της «Αυγής» ακολουθούσε τη σοβιετική ερμηνεία για την εισβολή των τανκς στην Ουγγαρία. Επίσης ο πρόεδρος της ΕΔΑ Γιάννης Πασαλίδης, στην εισήγησή του στο Γενικό Συμβούλιο του Κόμματος, κατά την πρώτη μετά την Πανελλήνια Συνδιάσκεψη σύνοδό του, (1-3 Δεκεμβρίου 1956) θεμελίωσε ιδεολογικά και πολιτικά «το δίκαιο της σοβιετικής επέμβασης στην Ουγγαρία», ως ανάγκη «να αποτραπεί η επικράτηση της φιλοπολεμικής Δεξιάς σε μια λαϊκή δημοκρατία, εφόσον είναι σε ισχύ το Σύμφωνο της Βαρσοβίας».

Λογοκρισία και αστυνόμευση της σκέψης υπήρχε στο ΚΚΕ και στην ΕΔΑ. Χαρακτηριστικό της λογοκρισίας η απόρριψη το 1959 του κειμένου του Λουντέμη «Αιχμάλωτη πατρίδα» και το 1961 του έργου του Αλέξη Πάρνη «Το νησί της Αφροδίτης». Ένα παράδειγμα αστυνόμευσης της σκέψης είναι η ιδεολογική δίκη των υπευθύνων του υπό τον έλεγχο της ΕΔΑ περιοδικού «Επιθεώρηση Τέχνης». Όταν οι υπεύθυνοί του δημοσίευσαν, το 1959, το διήγημα του σοβιετικού συγγραφέα Ντανιήλ Γκράνιν «Η σιωπή» εισήχθησαν στο «κομματοδικείο». Ιδεολογικοί δικαστές των υπευθύνων του περιοδικού οι Λεων. Κύρκος, Μάρκος Αυγέρης, Θέμος Κορνάρος, Δημ. Φωτιάδης, Παν. Φουντουράκης, Βαγγ. Σακελλάρης, Νίκ. Κιτσίκης και Γιάννης Ρίτσος. «Κατηγορούμενοι» οι υπεύθυνοι του περιοδικού Κώστας Κουλουφάκος, Τίτος Πατρίκιος, Μανόλης Φουρτούνης, Κώστας Πορφύρης και Δημ. Ραυτόπουλος, για τον οποίο «ένας περίεργος μηχανισμός αποκλεισμού είχε εξαιρέσει την παρουσία του και δικάστηκε ερήμην του». Τελικά το «παράπτωμα» της δημοσίευσης στοίχισε στους Δημ. Ραυτόπουλο και Μαν. Φορτούνη την απομάκρυνση τους από τη σύνταξη του περιοδικού και στην υπό νέα σύνθεση συντακτική επιτροπή του περιοδικού την επιβολή «κομματικού επτρόπου», του Δημ. Δεσποτίδη.

Για τη ταύτιση της «Αυγής» και του Μάρκου Αυγέρη στη σοβιετική προπαγάνδα ο Αιμ. Χουρμούζιος έγραψε στην «Καθημερινή»: «Ο Μάρκος Αυγέρης δεν θέλει να διαφέρει από τους ξύλινους ανθρώπους που έχει επιστρατεύσει η Μόσχα στην Ελλάδα, για να λένε κάθε φορά ναι-ναι, και όχι-όχι, όταν εκείνη λέει “ναι” ή όταν λέγει “όχι”». (Φύλλο της 27ης Νοεμβρίου 1958).

 ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ
 ΕΓΓΡΑΦΗ ΣΤΟ NEWSLETTER
 Copyright © 2017 YSTEROGRAFO NEWS